Κληρονομήσατε Χρέη; Η Τελευταία Ευκαιρία για την Προστασία της Προσωπικής σας Περιουσίας
Η κρίσιμη μεταβατική ρύθμιση του ν. 5303/2026 για όσους δεν αξιοποίησαν εγκαίρως το ευεργέτημα της απογραφής
Αν βρεθήκατε στη δυσάρεστη θέση να κληρονομήσετε μια περιουσία που αποδείχθηκε μικρότερη από τα χρέη της ή ακόμη και μια κληρονομία αποτελούμενη αποκλειστικά από χρέη — επειδή ούτε αποποιηθήκατε εμπρόθεσμα ούτε δηλώσατε αποδοχή με το ευεργέτημα της απογραφής — υπάρχει πλέον μια ιδιαίτερα σημαντική μεταβατική ρύθμιση που μπορεί να σας προστατεύσει.
Ο ν. 5303/2026 (ΦΕΚ Α’ 81/22.05.2026) προβλέπει ειδική δυνατότητα για συγκεκριμένους κληρονόμους να ζητήσουν τη διενέργεια απογραφής, ακόμη κι αν δεν είχαν προβεί εμπρόθεσμα στις απαιτούμενες ενέργειες. Η δυνατότητα αυτή είναι αυστηρά χρονικά περιορισμένη: Όλες οι ενέργειες πρέπει να έχουν ολοκληρωθεί έως τις 21 Νοεμβρίου 2026.
Τι σημαίνει ότι “κληρονομείτε και τα χρέη”;
Στο ελληνικό κληρονομικό δίκαιο ισχύει η αρχή της καθολικής διαδοχής: ο κληρονόμος υπεισέρχεται στη θέση του θανόντος και αποκτά τόσο τα δικαιώματα όσο και τις υποχρεώσεις του. Χωρίς νομική προστασία, ο κληρονόμος μπορεί να ευθύνεται για τα χρέη της κληρονομίας με ολόκληρη την προσωπική του περιουσία.
Το ευεργέτημα της απογραφής αποτελεί τον βασικό μηχανισμό προστασίας: διαχωρίζει την κληρονομιαία περιουσία από την ατομική και περιορίζει την ευθύνη του κληρονόμου μόνον μέχρι το ύψος της κληρονομίας.
Το ευεργέτημα της απογραφής δεν ενεργοποιείται αυτόματα
Αν οι προθεσμίες παρέλθουν άπρακτες, ο κληρονόμος χάνει το ευεργέτημα και εκτίθεται σε ευθύνη με την προσωπική του περιουσία.
Η νέα μεταβατική ρύθμιση έρχεται ακριβώς να καλύψει αυτό το κενό.
Τι προβλέπει ο ν. 5303/2026;
Το άρθρο 33 παρ. 8 του νόμου προβλέπει ότι κληρονόμος προσώπου που απεβίωσε πριν από τη δημοσίευση του νόμου και δεν είχε δηλώσει εμπρόθεσμα αποδοχή με το ευεργέτημα της απογραφής, μπορεί — εφόσον πληρούνται συγκεκριμένες προϋποθέσεις — να ζητήσει τη διενέργεια απογραφής σύμφωνα με το άρθρο 838 ΚΠολΔ.
Πρόκειται για μια εξαιρετικά σημαντική μεταβατική δυνατότητα, ιδίως για όσους είχαν χάσει την προηγούμενη προθεσμία και κινδυνεύουν να βρεθούν αντιμέτωποι με κληρονομικά χρέη που υπερβαίνουν την κληρονομιαία περιουσία.
Η προθεσμία είναι αυστηρή: 21 Νοεμβρίου 2026.
Ποιοι μπορούν να υπαχθούν στη ρύθμιση;
Η υπαγωγή δεν είναι αυτόματη. Απαιτείται εξατομικευμένος νομικός έλεγχος για να διαπιστωθεί αν πληρούνται οι προϋποθέσεις.
Εξετάζονται, μεταξύ άλλων αν ο κληρονόμος έχει αναμειχθεί με την κληρονομία, αν έχει επιχειρηθεί πράξη αναγκαστικής εκτέλεσης κατά της προσωπικής του περιουσίας και αν συντρέχουν λόγοι αποκλεισμού από τη μεταβατική ρύθμιση
Το ευεργέτημα της απογραφής προστατεύει μόνον τον κληρονόμο, περιορίζοντας την ευθύνη του.
Η διαδικασία απαιτεί δικαστική ενέργεια — όχι απλή δήλωση
Το άρθρο 33 παρ. 8 του ν.5303/22-5-2026 παραπέμπει στη διαδικασία του άρθρου 838 ΚΠολΔ, δηλαδή σε δικαστική απογραφή. Δεν αρκεί υπεύθυνη δήλωση ή άτυπη ενημέρωση πιστωτή. Απαιτείται κατάλληλος νομικός χειρισμός, έγκαιρη κατάθεση αίτησης, τήρηση της προβλεπόμενης διαδικασίας ενώπιον του αρμόδιου δικαστηρίου
Γιατί δεν πρέπει να περιμένετε;
Η αναμονή μέχρι να εμφανιστεί πιστωτής ή να επιβληθεί κατάσχεση είναι συχνό και επικίνδυνο λάθος. Το ότι δεν έχει γίνει ακόμη ενέργεια εναντίον σας δεν σημαίνει ότι η υπόθεση μπορεί να μείνει ανενεργή.
Η προθεσμία είναι συγκεκριμένη και στενή. Η καθυστέρηση μπορεί να οδηγήσει σε οριστική απώλεια της δυνατότητας προστασίας.
Τι πρέπει να κάνετε τώρα;
Αν έχετε κληρονομήσει χρέη και δεν αξιοποιήσατε εγκαίρως το ευεργέτημα της απογραφής:
- Απευθυνθείτε άμεσα σε δικηγόρο με εμπειρία στο κληρονομικό δίκαιο.
- Ζητήστε εξατομικευμένο νομικό έλεγχο της περίπτωσής σας.
- Αν πληρούνται οι προϋποθέσεις, κινήστε άμεσα τη δικαστική διαδικασία απογραφής μέσω δικηγόρου.
Η προθεσμία λήγει: 21 Νοεμβρίου 2026.
Δικηγορικό Γραφείο Χριστίνας Πλατανίτη
Κάνιγγος 12, Αθήνα 10677 Τηλ.: 211 406 1532 – 694 852 5254
Το Δικηγορικό Γραφείο Χριστίνας Πλατανίτη διαθέτει εξειδίκευση στο κληρονομικό δίκαιο και αναλαμβάνει κληρονομικές υποθέσεις όπως:
1. Δημοσίευση και Κήρυξη Διαθήκης Κυρίας
2. Αποδοχή Κληρονομίας (Απλή ή Με Συμβολαιογραφική Πράξη)
3. Αποποίηση Κληρονομίας
4. Αποδοχή Κληρονομίας με το Ευεργέτημα της Απογραφής
5. Υπαγωγή στη Μεταβατική Ρύθμιση του ν. 5303/2026 για Κληρονομικά Χρέη
6. Έκδοση Κληρονομητηρίου
7. Νομική Διαχείριση Κληρονομικών Χρεών και Προστασία Περιουσίας Κληρονόμων
8. Διεκδίκηση Νόμιμης Μοίρας
9. Αμφισβήτηση Διαθήκης – Ακυρότητα, Πλαστότητα, Καταχρηστικότητα
10. Διανομή Κληρονομιάς (Εξωδικαστική ή Δικαστική)
11. Προσδιορισμός Κληρονομικής Μερίδας και Ποσοστών Συνκληρονόμων
12. Μείωση Δωρεών και Γονικών Παροχών που Θίγουν τη Νόμιμη Μοίρα
13. Αναγνώριση Κληρονομικού Δικαιώματος λόγω Εξ αδιαθέτου Διαδοχής
14. Διεκδίκηση Κληρονομικών Ακινήτων και Νομική Τακτοποίηση Ιδιοκτησίας
15. Τοπογραφικά και Τεχνικός Έλεγχος Ακινήτων για Κληρονομικές Μεταβιβάσεις
16. Έλεγχος Νομιμότητας Κτισμάτων και Αυθαιρεσιών σε Κληρονομικά Ακίνητα
17. Διαχείριση Κληρονομικών Τραπεζικών Λογαριασμών και Καταθέσεων
18. Κληρονομικά Δικαιώματα Συζύγου και Τέκνων
19. Κληρονομικά Δικαιώματα Εκτός Γάμου Τέκνων
20. Κληρονομικά Δικαιώματα Συμβίωσης (Σύμφωνο Συμβίωσης)
21. Διεκδίκηση Μεταθανάτιων Απαιτήσεων και Αποζημιώσεων
22. Διαχείριση Κληρονομικών Υποθέσεων με Ακίνητα σε Περιοχές Δασικού Χαρακτήρα
23. Κληρονομικές Υποθέσεις με Ακίνητα σε Κτηματολόγιο – Διορθώσεις, Ενστάσεις, Δηλώσεις
24. Δικαστικές Διαφορές μεταξύ Συνκληρονόμων
25. Διαχείριση Κληρονομικών Υποθέσεων με Οφειλές προς Δημόσιο, Εφορία, ΕΦΚΑ
26. Κληρονομικά Θέματα Επιχειρήσεων και Μεταβίβαση Εταιρικών Μεριδίων
27. Σύνταξη και Νομικός Έλεγχος Ιδιωτικών Συμφωνητικών Διανομής
28. Προστασία Κληρονομικών Δικαιωμάτων από Καταχρηστικές Πράξεις Τρίτων
29. Διεκδίκηση Καρπώσεων και Μισθωμάτων από Κληρονομικά Ακίνητα
30. Προληπτική Νομική Συμβουλή για Διαθήκες και Κληρονομικό Προγραμματισμό